Lübnan'da seçim yine ertelendi

Lübnan'da hükümet ile muhalefet arasında aylardır süren pazarlıklar ve uluslararası kamuoyunun ortak bir cumhurbaşkanı adayı belirlemek için taraflar arasında sürdürdüğü mekik diplomasisi sonuç vermedi.
 
Seçim için sabah saatlerinden itibaren iktidar ve muhalefet milletvekilleri, parlamento binasında bir araya geldi.
 
Bazı muhalefet milletvekilleri, parlamentoya gelmelerine rağmen oturuma katılmayacaklarını bildirdi.
 
Devlet başkanlığı seçimi nedeniyle parlamento binasının da içinde bulunduğu Beyrut şehir merkezindeki bütün işyerleri ve devlet daireleri kapatıldı. Ülkenin her yerinde askerler geniş güvenlik önlemleri aldı.
 
Cumhurbaşkanı Emil Lahud'un bugün görevini bırakacak olması nedeniyle, birçok yerde kurulan kontrol noktalarıyla güvenlik tedbirleri en üst düzeyde uygulandı.
 
İktidar partisi milletvekillerinin katılımıyla meclis oturumunun başlaması beklenirken, Meclis Başkanı Nebi Berri ile iktidardaki 14 Mart çoğunluk hareketinin lideri Saad Hariri baş başa bir görüşme yaptı.
 
Görüşmeden sonra Berri adına yapılan açıklamada, taraflar arasında yapılan görüşmelere zaman tanımak amacıyla, seçimlerin 30 Kasım tarihine ertelendiği açıklandı.

Erdoğan da devreye girmişti
 
Lübnan'da yaşanan devlet başkanlığı krizini çözmek için uluslararası kamuoyu büyük çaba harcarken, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan da devreye girmişti.
 
Erdoğan, Lübnan Başbakanı Fuad Sinyora ve çoğunluk grubunun lideri Saad Hariri'nin yanı sıra İran ve Suriye Devlet Başkanları Mahmud Ahmedinecad ve Beşşar Esad ile telefon görüşmelerinde bulunmuştu.
 
Anayasaya göre meclisin, bu gece görevi sona erecek Devlet Başkanı Emil Lahud'un yerine devlet başkanını 25 Eylül'de seçmesi gerekiyordu.
 
Ancak meclisteki siyasi partiler ortak bir isim üzerinde uzlaşamadığı için devlet başkanının seçimi defalarca ertelendi.
 
Lübnan yasalarına göre yeni devlet başkanının Maruni Hıristiyan olması gerekiyor.

Lahud'a "bu gece başkanlık sarayından ayrıl" telkini

Lübnan'da iktidardaki koalisyon hükümeti, Devlet Başkanı Emil Lahud'u, bu geceyarısı, görev süresi dolar dolmaz başkanlık sarayından ayrılması yönünde uyardı.
 
Mecliste okunan koalisyon açıklamasında, "Sarayda kalmayı tercih edecek olursa anayasayı çiğnemiş olur, bu da cezayı gerektirir" denildi.
 
KRİZLERİN ASIL SEBEBİ SİYASİ YAPI
 
Lübnan'da cumhurbaşkanı seçimiyle bir kez daha gün yüzüne çıkan siyasi bunalım, herşeyden önce bu çok dinli ülkedeki siyasi sistemden kaynaklanıyor.
 
Siyasi gözlemcilere göre, dini cemaatlere ayrılan kotaların karmaşık dağılımına ve uzlaşma geleneğine dayanan bu siyasi yapıda, hiçbir çoğunluk azınlığa iradesini kabul ettiremiyor.
 
Meclisteki Suriye karşıtı çoğunluk ve Şam ile Tahran'ın desteklediği muhalefet, yeni cumhurbaşkanının seçilmesi konusunda anlaşamıyor.
 
Stratejist Pol Salim'in değerlendirmesine göre, "bugünkü tıkanıklık gibi krizlere, bizatihi uzlaşı ihtiyacı yol açıyor; çünkü görüş ayrılığı belirince anlaşma ve uzlaşma sağlamayı kolaylaştıracak mekanizma yok."
 
Sınırlı yetkilere sahip Lübnan cumhurbaşkanı, Arap dünyasındaki tek Hıristiyan devlet başkanı olma özelliğini taşıyor.
 
Lübnan'da devlet görevleri, dini esaslara göre belirlenmiş durumda. Şöyle ki, devlet başkanı Maruni Hıristiyan, başbakan Sünni, meclis başkanı da Şii oluyor.
 
"ULUSAL PAKT"
 
Bu gelenek, ortada yazılı metin olmadığı halde 1943'te varılan "ulusal pakt"a dayanıyor.
 
Bu anlaşma uyarınca, Müslümanlar Suriye'yle birleşme tasarılarından, Hıristiyanlar da Batı vizyonundan vazgeçmek zorunda kaldı.
 
1975'te başlayıp 1990'da sona eren kanlı iç savaşın sonunda Suudi Arabistan'ın Taif kentinde imzalanan anlaşmalarla, Hıristiyanların çoğunlukta olduğu mecliste Hıristiyanlarla Müslümanlar arasında eşitlik sağlandı.
 
Bu yapı da, bu küçük ülkede siyasi ve dini aidiyetlerin birbirlerine niçin bu denli bağlı olduğunu gösteriyor.
 
Salim, "Kota dağılımına ilişkin bu sistem de, 18 cemaatten oluşan 4 milyonluk nüfusa sahip Lübnan toplumunun dini karakterini daha da vurguladı" diyor ve ekliyor:
 
"ABD'de mesela, yüzde 0.5 puan farkla yeni başkanı seçersiniz. Lübnan'da ise cemaatlerden biri memnun değilse, sistem felce uğrar..."
 
Siyasi gözlemci Usame Safa da, "Bu ülkede bir milletvekili herhangi bir ekonomik projeye sağcı ya da solcu olduğu için değil, bağlı olduğu cemaat pastadan pay almayacaksa karşı çıkar" diyor.
 
Eski başbakanlardan Refik Hariri'nin 2005 şubatında öldürülmesi, Lübnan'ı kaosa sürükledi ve cemaatler daha önce görülmemiş ittifaklara başvurdu, ancak istikrarsızlık giderilemedi.
 
Safa'ya göre, Lübnan'da sistemin din ve cemaat esasından uzaklaştırılması projesinin hayata geçirilmesi henüz zayıf ihtimal, zira siyasi partiler, cemaat liderlerinin ağzına bakan dini yapılardan başka bir şey değil...
 
Salim, Hıristiyanlarda liderlik sorununun daha yakıcı olduğunu, çoğunluğu oluşturan Hıristiyanlarla muhalefet arasındaki uçurumun açıldığını ve Hıristiyan dünyasında sahneyi dolduracak aday bulunmadığını düşünüyor.
 
Bu da cumhurbaşkanı seçimini içinden çıkılmaz hale getiriyor.


Bu haber 1490 defa okundu.
<< Önceki || Sonraki >>